دانشمندان موفق به شناسایی ذره كوچكی درون یك پروتئین شده‌اند كه به انسان اجازه داده تا باهوش‌ترین موجود روی سیاره زمین باشد.

این ذره كلید درك چرایی بزرگتر و پیچیده‌تر بودن مغز انسان نسبت به حیوانات دیگر است.

همچنین این ذره كوچك می‌تواند چگونگی تكامل سریع و چشمگیر ظرفیت روانی بی‌نظیر مغز را توضیح دهد كه تاكنون دانشمندان را بخود مشغول داشته است.

مغز انسان از ظرفیت سه برابر بزرگتر از مغز میمونهای بزرگ برخوردار است كه نزدیكترین خویشاوندان انسان محسوب می‌شوند.

مهمتر اینكه نسبت آن به اندازه بدن بسیار بزرگتر بوده و از قشر مخ بسیار بزرگتری برخوردار است كه به كنترل فرآیندهای بالاتر فكری با تمركز نورونی بیشتر می‌پردازد.

پژوهش جدید دانشمندان دانشگاه كلورادو نشان داده كه آنچه كه باعث این گسترش تكاملی مغز شده، یك واحد خاص درون پروتئین موسوم به یك دامنه پروتئین بوده كه در انسان نسبت به گونه‌های دیگر از فراوانی بیشتری برخوردار است.

پروتئین كشف شده DUF1220 نام داشته كه در انسان بیش از 270 نسخه از آن درون دی‌ان‌ای قرار گرفته و بیشتر از میزان یافت شده در تمام موجودات است.

هرچه یك گونه حیوانی به انسان نزدیكتر باشد، تعداد نسخه‌های DUF1220 در آنها بیشتر می‌شود.

شامپانزه‌ها بعد از انسان با 125 نسخه، بالاترین رتبه را دارند. گوریلها با 99 نسخه، بوزینه دم كوتاه با 30 و موش با تنها یك DUF1220 در مراتب بعدی قرار دارند.

دانشمندان دریافته‌اند كه هر چه تعداد این ذرات بیشتر باشد، مغز نیز بزرگتر است. این محققان همچنین خردسری را به اختلالات مغزی نیز مرتبط كرده‌اند.

آنها تعداد كمتر این ذره با اختلال خردسرى مرتبط دانسته‌اند كه در آن مغز بسیار كوچك است. همچنین تعداد بیشتر DUF1220 با بزرگ سرى مرتبط است كه در آن مغز بسیار بزرگتر از حد عادی است.

دانشمندان توالی‌های ژنوم انسانها و دیگر حیوانات را با هم و همچنین دی‌ان‌ای افراد مبتلا به خرد سری و بزرگ سری را با افراد سالم مقایسه كردند.

طبق این پژوهش كه نتایج آن در مجله «Human Genetics» منتشر شده، اندازه مغز ارتباط زیادی به میزان دامنه پروتئین دارد.

این كشف می‌تواند درهای جدید زیادی را در مطالعه مغز گشوده و ابزار جدیدی را برای تشخیص بیماریهای مرتبط با اندازه مغز ارائه كند.